|
Najbliżej położoną atrakcją turystyczną są:
- Krzeszów z obiektami sakralnymi 7km - Chełmsko Śląskie z pięknym barokowym Kościołem oraz Domkami Tkaczy 1km - Kaplica Św. Anny - Przejście turystyczne Chełmsko Śl. – Libna - Jazda konna - Lubawka 7km - Rynek w Lubawce - Wyciąg orczykowy - Rezerwat Kruczy Kamień - Przejście graniczne: Lubawka-Kralovec - Kamienna Góra 14km - Kochanów 10 km - Stół sędziowski - Diabelska skała - Wieściszowice 25km - Kolorowe jeziorka Gmina Lubawka Góry Krucze – Rezerwat Geologiczno - Krajobrazowy Kruczy Kamień Góry Krucze stanowiące zachodnią część Góry Kamiennych przebiegają nietypowo dla Sudetów albowiem rozciągają się południkowo od Kamiennej Góry do miejscowości Beckov położonej po stronie czeskiej. Kulminacją pasma jest szczyt Szeroka (842 m) po stronie polskiej oraz czeski Kralovecky Szpicak (881 m). Oddzielające Kotlinę Krzeszowską od jednego z największych obniżeń w tej części Sudetów, a mianowicie Bramy Lubawskiej są jednym z najciekawszych pasm górskich i to ze względu na walory widokowe, ciekawe formy geologiczne, jak i występowanie rzadkich gatunków flory i fauny. Swój indywidualny charakter Góry Krucze zawdzięczają również spotykanym tutaj trzem głównym grupom skał (osadowe, wylewne i metamorficzne), które w połączeniu ze znacznym różnicom wysokości na niewielkim obszarze oraz dużym nachyleniom stoków (20-30o) są dość rzadko spotykane na terenie Sudetów. Właśnie z tego względu w 1954 roku na terenie Gór Kruczych utworzony został rezerwat geologiczno – krajobrazowy „Kruczy Kamień”. Położony ok. 2 km na południe od Lubawki zajmuje powierzchnię ponad 10 ha i obejmuje ochroną przede wszystkim zbocze Kruczej Skały (681 m) z odsłoniętym urwiskiem skalnym o wysokości blisko 150 m. Zbocze stoku zasługuje na szczególną uwagę ze względu na strome Jezioro Bukówka Położone 2 km na zachód od Lubawki jezioro zalewowe (zaporowe) zlokalizowane jest na terenie wsi Bukówka. Powstałe w wyniku spiętrzenia wody na rzece Bóbr jest jednym Wśród wędkarzy jezior znane jest jako doskonałe miejsce do połowu wielu gatunków ryb drapieżnych, z których najbardziej pożądanymi są troć, sandacz oraz szczupak. Z tego też względu już od 10 lat na jeziorze organizowane są międzynarodowe zawody wędkarskie „Zielony Szczupak Bukówki”, w których udział biorą wędkarze z całego kraju oraz sąsiednich Czech i Niemiec. Śródgórskie położenie zbiornika sprawia, iż przez cały rok wieją tutaj dogodne wiatry do uprawiania windsurfingu oraz kitesurfingu co z roku na rok przyciąga coraz większą liczbę zwolenników tego sportu. Wokół jeziora prowadzi gęsta sieć szlaków pieszych i rowerowych, umożliwiających spacery i przejażdżki wśród malowniczych krajobrazów. Jeden ze szlaków prowadzi na szczyt Zadziorna, na którym znajduje się platforma widokowa. Z punktu można podziwiać pełną panoramę Jeziora Bukówka na tle Lasockiego Grzbietu oraz Karkonoszy z górującą Śnieżką. Lasocki Grzbiet Położone w otulinie Karkonoskiego Parku Narodowego pasmo górskie, będące najbardziej wysuniętą na wschód częścią Karkonoszy, łagodnie opada ku Bramie Lubawskiej. Na uwagę zasługuje ze względu na fakt, iż jest to najwyższe pasmo na tym terenie
LUBAWKA Miasto położone na wysokości 490-530 m n.p.m., w górnym biegu rzeki Bóbr, Jednakże wielokrotne zniszczenia miasta to nie tylko wojny, albowiem klęski żywiołowe również zapisały się niekorzystnie w historii Lubawki. Pożary oraz powodzie wiele razy pozostawiały po sobie zniszczenia, a epidemie dżumy, cholery i wielu innych chorób zabijały mieszkańców. Pamiętną była powódź zanotowana w latach 1736-37 kiedy to po ulicach miasta pływały pstrągi, a mieszkańcy upamiętnili to w herbie miasta. Dziś na szczególną uwagę w mieście zasługują dwie budowle: ratusz oraz kościół Ratusz Lubawski ratusz wznosi się w centralnej części klasycystycznego rynku Kościół p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny Stojący w miejscu pierwszej świątyni, datowanej na 1292 r. został wzniesiony Kościół wiejski p.w. św. Krzysztofa Niewielki kościół położony jest na obrzeżach miasta Lubawka (Podlesie) na terenie dawnej wsi Ulanowice. Niegdyś było to miejsce wypoczynkowe dla krzeszowskich cystersów co przyczyniło się do rozbudowy małego kościółka, kaplic oraz domu mieszkalnego. Z uwagi na burzliwą historię regionu do dzisiaj przetrwał jedynie kościół. Jest to budowla barokowa, orientowana wybudowana przez Marcina Urbana w latach 1685-1686, a przebudowana przez Michała Jentscha w latach 1722-1723. Skromne wnętrze świątyni wyróżnia się bogatym, barokowym ołtarzem Czternastu Wspomożycieli z XVII wieku przeniesionym tutaj CHEŁMSKO ŚLĄSKIE Początki dawnego miasta, a obecnie wsi nie są dokładnie znane. Na jednym Rynek Mimo wielu pożarów, które doszczętnie niszczyły zabudowę rynku nie zatracił on układu urbanistycznego wywodzącego się z czasów średniowiecza. Z nieregularnego, pochylonego o kształcie trapezu rynku wybiegają cztery uliczki, z których jedna prowadzi wyłącznie do kościoła i plebani. Wokół placu zachowały się zabytkowe kamieniczki, pochodzące z XVII i XVIII wieku. Najokazalsza jest północna pierzeja rynku, składająca się Kościół p.w. Świętej Rodziny Pierwsze wzmianki o chełmskiej świątyni pochodzą już 1343 r. jednakże obecny kształt został jej nadany w latach 1670-1680. Z polecenia krzeszowskiego opata Bernarda Rosy wielu architektów i artystów zbudowało kościół, który dzisiaj jest jedną Tuż obok kościoła stoi budynek plebanii. Wzniesiony na planie kwadratu w 1575 roku został przebudowany w pierwszej połowie XVII wieku. Na uwagę zasługuje ze względu na elewację, która została ozdobiona renesansową, geometryczną dekoracją sgraffitową. Domki Tkaczy Śląskich – „Dwunastu Apostołów” Pochodzący z 1707 r. zespół drewnianych domków jest unikalnym przykładem architektury drewnianej. Zbudowane na zlecenie krzeszowskiego opata Dominika Geyera, sprzedano tkaczom sprowadzonym z Czech. Zgodnie z nazwą początkowo domów było 12 jednakże jeden z nich, stojący w pewnej odległości od pozostałych, o nazwie Judasz, spłonął. Domy pełniły funkcję warsztatów tkackich oraz mieszkalne właściwych rzemieślników. Położenie zespołu nie jest przypadkowe albowiem do wyrobu płótna niezbędne są odpowiednie warunki. Przepływający wartki strumień na zapleczu domów umożliwiał moczenie surowego płótna, a strome zbocze nachylone ku południowi pozwalało na jego suszenie oraz bielenie. Natomiast potrzebny do bielenia potaż był uzyskiwany z drewna bukowego, pochodzącego z pobliskich, bujnych lasów. Wyjątkowość architektury zespołu wynika z faktu, iż jest to zwarty rząd drewnianych domów z podcieniami gdzie każdy z nich wspiera się na trzech słupach. Stromy dwuspadowy dach pokryty jest gontami, a ściany połączone w narożach na jaskółczy ogon zbudowane są z belek w konstrukcji wieńcowej. Każdy z domów zbudowany jest na rzucie prostokąta o wymiarach 7,5x15 m. Mimo niewielkich rozmiarów były to niezmiernie funkcjonalne izby. Wnętrze składa się z sieni, kuchni, małego pomieszczenia gospodarczego oraz izby głównej o powierzchni ok. 40 m2, która była miejscem życia i pracy tkacza. To właśnie tutaj stały dwa krosna oraz inny sprzęt niezbędny do wyrobu płótna. Drugie piętro domu to strych, pełniący funkcję magazynu surowców oraz gotowego materiału. Do dnia dzisiejszego domy są w użyciu, a dla turystów dostępne są trzy izby. W domu nr 15 znajduje się siedziba Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Chełmska Śląskiego „Tkacze Śląscy”. Zrekonstruowana dawna izba tkacka pozwala na zapoznanie się z historią oraz tradycją tkactwa lnu, a także na ukończenie skróconego kursu tradycyjnego tkactwa. W izbie znajduje się również punkt informacji turystycznej, w którym można zasięgnąć informacji i otrzymać materiały promocyjno – informacyjne. Inny z domów, którym również opiekuje się stowarzyszenie oferuje wystawę artystyczną wyrobów „Siedmiu Braci” Dawny zespół siedmiu domów zbudowano w 1763 roku. Podobnie jak 12 Apostołów został wzniesiony dla rzemieślników z tym, że w nich mieszkali i pracowali tkacze adamaszku sprowadzeni tutaj z Bawarii. Były to domy częściowo murowane parterowe, szczytowe, z podcieniami i wysokim dachem. Niestety w wyniku pożaru sześć z nich spłonęło. Dziś na ul. Kamiennogórskiej możemy oglądać jeden z nich pozostały Kaplica Świętej Anny Idąc szlakiem niebieskim ok. 2 km na wschód od centrum Chełmska Śląskiego trafimy na kolejny obiekt kultu religijnego, wzniesionego przez cystersów. Na porośniętym lasem zboczu góry Róg możemy podziwiać kaplicę poświęconą patronce matek oraz koronkarek. Usytuowana w miejscu pierwszej, drewnianej kaplicy została wzniesiona w latach Ruiny Wapiennika - Jarkowice Położenie pieca do wypalania wapienia w Dolinie Srebrnika nie było przypadkowe. Bogactwo złóż mineralnych, wyrobiska górnicze, a przede wszystkim bujne lasy były podstawowym warunkiem do budowy takich pieców, których powstanie datuje się na XVIII „Technologia wypalania wapienia we wszystkich czterech zachowanych na Ziemi Kamiennogórskiej piecach była taka sama. Wapienniki rozgrzewane były do 900-1000 °C prawdopodobnie pozyskiwanym z pobliskich lasów drewnem. Wkład ładowany był od góry za pomocą prostych, drewnianych konstrukcji. iec pracował w sposób ciągły. Otwór w górnej części szybu zasypywano na przemian warstwami kamienia wapiennego i paliwa - węgla drzewnego, torfu lub węgla kamiennego. Wsad obsuwając się w dół szybu pieca był podgrzewany spalinami ze strefy wypału, następnie węgiel ulegał zapaleniu i w strefie wypalania, gdzie temperatura dochodziła do 1200°C, kamień wapienny ulegał rozkładowi według reakcji: CaCO3 = CaO + CO2. Dwutlenek węgla - CO2, ze spalinami uchodził do atmosfery, a wapno palone ochłodzone w dolnej części pieca, było wybierane przez dolny szyb jako gotowy produkt.” (źródło: www.kwiatlnu.eu).
Gmina Kamienna Góra Rezerwat geologiczno – krajobrazowy „Głazy Krasnoludków” Położony na skraju Zaworów ok. 1,5 km na południowy – zachód od wsi Gorzeszów został utworzony w 1970 roku. Na 9 ha rezerwatu można podziwiać rzadko spotykane formy skalne wypreparowane na krawędzi płyty zbudowanej z górnokredowych piaskowców wapnistych i wapieni piaszczystych o różnej odporności. W wyniku procesów erozyjnych powstały malownicze skałki o kształcie baszt, wieżyc, maczug, grzybów, ambon itp., których wysokość dochodzi nawet do 30 m. Prowadzące, pomiędzy ciasno ustawionymi skałkami ścieżki tworzą małe lecz efektowne labirynty. Ze skałkami związana jest legenda mówiąca Do rezerwatu prowadzą szlaki piesze i rowerowe, a także droga z miejscami postojowymi. Corocznie na Głazach Krasnoludków odbywa się impreza plenerowa pn. „Zlot Krasnali”, „Diabelska Maczuga” – Gorzeszów Jadąc główną drogą z Gorzeszowa do Krzeszowa w dolnej części wsi stoi charakterystyczna skałka. Jedna z najpopularniejszych form skalnych w Kotlinie Kamiennogórskiej wznosi się samotnie pośród łąk, a jej wysokość sięga 7,5 m. Przypominająca kształtem maczugę, zbudowana jest z górnokredowych piaskowców poddanych procesom wietrzenia. Ze skałą wiąże się legenda mówiąca o diable, który chcąc zniszczyć cysterski klasztor w Krzeszowie porwał skałę z pobliskiego Adrspachu. Nie udało się to, ponieważ świt zastał go w okolicach Gorzeszowa i uciekając przed pierwszymi promieniami słońca porzucił głaz. Na ścianie skały 1913 roku w setną rocznicę Bitwy Narodów pod Lipskiem wykuto daty 1813 – 1913. Skalnik Położony na terenie Rudawskiego Parku Krajobrazowego, powyżej wsi Czarnów, KRZESZÓW Duża wieś położona nad rzeką Zadrna w Kotlinie Krzeszowskiej, na wysokości 465 m n.p.m.. Kotlinę od zachodu osłaniają Góry Krucze natomiast wschodnią granicę wyznaczają Wzgórza Krzeszowskie. Początki miejscowości sięgają okresu średniowiecza kiedy to księżna Anna, wdowa po Henryku II Brodatym przekazała tereny zwane Cresovbor na rzecz opactwa benedyktynów sprowadzonych tutaj z czeskich Opatovic. Zakonnicy rozpoczęli kolonizację okolic, zakładając liczne wsie. Jednakże w 1289 roku książę świdnicko – jaworski Bolko I uznając, iż benedyktyni działają zbyt opieszale, wykupił dobra klasztorne za 280 grzywien. Pocysterski Zespół Klasztorny w Krzeszowie Kompleks klasztorny skupia najbardziej znane krzeszowskie zabytki, zaliczane do jednych z najwspanialszych pereł budownictwa barokowego w Europie. Kościół Wniebowzięcia NMP, Mauzoleum Piastów Świdnickich, kościół Św. Józefa należą do najważniejszych zabytków zespołu. Bazylika Mniejsza- Kościół Wniebowzięcia NMP W 1728r., w miejscu wcześniejszej świątyni gotyckiej, architekt Antoni Józef Jentschow pochodzący z pobliskiej Jeleniej Góry rozpoczął budowę Kościoła opackiego wg projektu Ferdynanda Maksymiliana Brochofa. Pierwszym zapierającym dech w piersiach elementem Kościoła opackiego, jednego z najpiękniejszych w świecie świątyń późnobarokowych, jest dwuwieżowa fasada zdobna w szereg kamiennych figur dochodzących do około 8 m. wysokości. 70-metrowe wieże widoczne z odległości kilku kilometrów zwieńczone są figurami potężnych, miedzianych aniołów, które zapewniają wspaniały widok na panoramę okolicy z tarasu na wys. 40 m. Fasadę podzielono na trzy strefy. Pierwsza- ziemska, z trzema wejściami dla wiernych. Druga- dla świętych, z posągami sześciu geniuszy symbolizujących cechy Mesjasza. Trzecia- niebiańska, gdzie króluje Trójca Święta w formie Tronu Łaski. Wnętrze świątyni otoczone jest wieńcem kaplic z obrazami Feliksa Antoniego Schefflera, Piotra Brandla, Michała Wilmanna, które wiążą się indywidualnie w kameralne tematy, poświęcone poszczególnym świętym. Na ścianach Mauzoleum Piastów Świdnickich Dobudowana do wschodniej partii kościoła opackiego Kaplica Piastów, jako miejsce spoczynku fundatorów Krzeszowa, jest najbardziej reprezentacyjnym obiektem tej dawnej fundacji książęcej. Charakterystyczne wnętrze Mauzoleum łączą dwie kopuły ozdobione bogatymi freskami przedstawiającymi dzieje fundacji oraz opactwa krzeszowskiego. Mauzoleum pokrywają zabytki sztuki sakralnej, rzeźbiarskiej oraz malowniczej. Wnętrze grobowca podzielone jest na dwie części. Zachodnią część kaplicy zajmują sarkofagi, natomiast we wschodniej części umieszczono trzy ołtarze poświęcone świętym patronom.
Kościół Św. Józefa Został wybudowany najwcześniej z zespołu barokowej architektury Krzeszowa, na miejscu dawnego gotyckiego kościoła parafialnego św. Andrzeja. Związany jest Do pozostałych zabytków Pocysterskiego Zespołu Klasztornego należą: klasztor Klasztor z ogrodem Usytuowany po południowej stronie kościoła opackiego budynek pochodzący z II poł. XVIII w., wzniesiony został na planie litery „T”. Mówi się, że ta wielka pięcioskrzydłowa budowla pochodzi z trzech różnych okresów, ponieważ jego budowa była prowadzona etapowo, a założenia budowlane nigdy nie zostały doprowadzone do końca. Największe skrzydło południowe mieści w sobie refektarz letni i zimowy, kuchnię konwentu, bibliotekę oraz cele. Ze średniowiecznego klasztoru zachował się jedynie fragment skrzydła wschodniego, natomiast po zburzeniu w 1873 r. zachodniego skrzydła nigdy go nie odbudowano. Wnętrze wykazuje powściągliwość w stosowaniu detalu, jakoby przypominając surowość reguły cysterskiej. W takim stanie klasztor przetrwał do dnia dzisiejszego.
Dom gościnny (Dom Opata) Został wzniesiony ok. roku 1735. Jego budowę rozpoczęto Kalwaria Krzeszowska Zespół barokowych kaplic rozpoczynający i kończący się w zespole klasztornym, utworzony z 32 stacji rozproszonych na płaskim terenie, wśród lasów, pól i na przyklasztornym cmentarzu. Jest drugim tego typu obiektem w Sudetach po Kalwarii Wambierzyckiej. Pomysł jej budowy narodził się w wyniku pielgrzymki opata Bernarda Rosy do Rzymu w 1661 r. Pierwsze kaplice były zbudowane z drewna, lub w konstrukcji szkieletowej, ozdobione freskami Marcina Leistritza z obrazami Michała Willmanna i jego uczniów, rzeźbami Jerzego Schrottera i ołtarzami Stefana Kose i Jana Hoffmana. W latach 1703-1712 stare, drewniane kapliczki zastąpiono murowanymi, ufundowanymi przez kolejnego opata krzeszowskiego Daniela Geyera. Wtedy również wytyczono obecny przebieg Drogi Krzyżowej. Betlejem Drewniany, letni domek opatów krzeszowskich służący im za miejsce medytacyjne, wybudowany został na planie ośmioboku, na palach pośrodku pobliskiego stawu. Wnętrze pałacu opackiego podzielone zostało na dwie części. W pierwszym poziomie możemy podziwiać olejne obrazy o tematyce wodnej, nawiązujące do Starego Testamentu powstałe RASZÓW Dawna własność rycerska (XIII w.) położona jest w dolinie Bystrka, u podnóża Rudaw Janowickich. Typowa wieś łańcuchowa od początku XVI w. należała do Schaffgotschów, którzy mieli tutaj jedną ze swych rodowych siedzib. Przez malowniczą wieś idą szlaki turystyczne i rowerowe prowadzące m.in. na Kolorowe Jeziorka oraz góry otaczające wieś. Kamienne zabytki średniowiecznego prawa (kapliczki, pokutne krzyże przydrożne, kolumny maryjne oraz figury Jana Nepomucena) są charakterystycznym elementem raszowskiego krajobrazu. Mauzoleum rodziny von Schaffgotschów Renesansowa kaplica grobowa mieszcząca się w późnogotyckim kościele Niepokalanego Poczęcia NMP (pierwotnie parafialny św. Piotra i Pawła) jest największą atrakcją turystyczną wsi. W centrum kaplicy zbudowanej w 1527 r. znajduje się najcenniejszy na tym terenie zespół renesansowej i manierystycznej rzeźby nagrobnej- dwa tumbowe, podwójne nagrobki Hansa I Schaffgotscha i jego żony Salomei oraz Hansa II Schaffgotscha KOCHANÓW Atrakcyjnie położona u stóp Zaworów wieś łańcuchowa założona w XIII w. związana jest od wieków z Cystersami. Została podarowana zakonnikom z pobliskiego Krzeszowa, którzy zarządzali małą miejscowością do czasu kasacji opactwa w 1810 r. Mimo, że przez Kochanów współcześnie nie przebiega żaden ważny szlak turystyczny, to warto zwrócić uwagę na zespół dworski zbudowany na przełomie XVIII-XIX, czy kościół filialny św. Mateusza z 1638 r. Otoczony murem, ładny barokowy kościółek pod lasem w górze wsi zachwyca barokowo-rokokowym wyposażeniem. Przez Kochanów atrakcyjnie położony Kamienny stół sędziowski Unikatowego na skalę europejską średniowieczny zestaw kamiennych mebli sądowych składa się ze stołu wykonanego z piaskowca, wokół którego ustawionych jest 8 niewielkich siedzisk. Przed wiekami właśnie przy tym stole, podczas publicznych rozpraw, zapadały prawomocne wyroki sądowe. Jest to jedyny na Dolnym Śląsku taki pomnik średniowiecznego prawa zachowany wraz z siedzeniami.
LESZCZYNIEC Parafialny kościół pw. św. Bartłomieja To okazała salowa budowla będąca dawnym kościołem ewangelickim pochodzącym Obok kościoła znajduje się cmentarz otoczony kamiennym murem. W sąsiedztwie umiejscowiona jest okazała plebania (nr 104) z piętrem o konstrukcji szachulcowej, nakryta dachem mansardowym pochodząca z XIX w. Kolejnym zabytkiem Leszczyńca jest, odrestaurowany przez prywatnych właścicieli, XIX- wieczny piec wapienny.
Gmina Marciszów
Gmina wiejska Marciszów (jedna z mniejszych gmin powiatu kamiennogórskiego), położona jest w południowo- wschodniej części byłego województwa jeleniogórskiego
Kolorowe Jeziorka To trzy niewielkie stawy położone u podnóża Wielkiej Kopy na różnych wysokościach, powstałe w miejscu wyrobisk dawnych niemieckich kopalni pirytu, w których wydobywany był minerał żelaza od XVIII do XX wieku. W pokopalnianych wykopach, będących niewątpliwie jednym z piękniejszych zakątków Rudawskiego Parku Krajobrazowego, ze względu na skład chemiczny dna, zebrana woda przybiera kolory purpury, błękitu (niektórzy określają ten kolor jako szmaragdowy) oraz zieleni. Ostatnie jeziorko czasami nazywanie jest stawem, ponieważ zanika okresowo w suche lata. Na terenie Kolorowych Jeziorek powstała ścieżka dydaktyczna „Zielonym szlakiem przez Kolorowe Jeziorka”, dostarczająca odwiedzającym to miejsce turystom cennych informacji dotyczących jeziorek oraz sztolni wykutych w skałach otaczających Ciechanowice. Przez teren przyległy do jeziorek biegnie zielony szlak turystyczny z Wieściszowic na Wielką Kopę oraz niebiesko znakowana trasa rowerowa. Przełęcz Rędzińska Przełęcz górska jest malowniczo położona na wysokości 727 m n.p.m. w Rudawskim Parku Krajobrazowym. Oddziela od siebie masyw Dziczej Góry z północnego zachodu MARCISZÓW Będący jedną z największych wsi w Kotlinie Kamiennogórskiej posiada długą, ale słabo udokumentowaną historię. Wzmianki sugerują, że powstanie miejscowości przypada na II poł. XIV w., jako wsi prywatnej stanowiącej własność rycerską. Przez cały XV w. Marciszów był własnością śląskiego rodu rycerskiego von Zedlitzów. Przez kolejne stulecia wieś przejmowana była przez rody zamieszkałe w okolicy. Znaczący rozwój Marciszowa nastąpił w XIX w., stając się tym samym jedną z najlepiej funkcjonujących wsi w regionie.
Kościół św. Katarzyny Jest najcenniejszym gotyckim zabytkiem pochodzącym z 1378 r. Ten należący do architektury tyrolskiej budynek sakralny to orientowana budowla zbudowana na rzucie prostokąta z wydzielonym prezbiterium przekrytym sklepieniem krzyżowo- żebrowym. Hełm iglicowy zwieńcza drewnianą nadbudowę wieży, natomiast dwie dolne kondygnacje są murowane. W kościelne ścianany wbudowanych zostało kilkanaście renesansowych płyt nagrobnych, wśród których stoi tu, pochodzących z lat 1573-1580, 10 nagrobków znanego śląskiego rodu von Zedlitz. Na cmentarzu otaczającym kościół zachowały się stare Pałac w Ciechanowicach Pierwotny renesansowy zamek otoczony fosą w początkach XVIII w. gruntownie przebudowano. W 1846 r. został ponownie przebudowany przez Fryderyka Bernarda von Pritzwitza oraz poszerzony, o zgodnie z panującą wówczas modą, założony na planie trójkąta park krajobrazowy. Pałac jest budowlą jednopiętrową o siedmioosiowej fasadzie głównej ozdobionej filami kompozytowymi. Z I poł. XVIII w. zachowała się oszklona weranda znajdująca się w południowo- zachodniej części, portal ozdobny wspierający balkon oraz okna w obramowaniach z piaskowca. Na zewnątrz ocalały boczne czteroosiowe elewacje oraz część tylna z narożnymi, płaskimi lizenami. Wnętrze pałacu zdobią dobrze zachowane stiukowe sklepienia, plafony fasetowe, boazerie. Z czasów świetności budynku możemy dziś podziwiać kilka cokołów, na których umieszczony był mur kamienny otaczający park, ciekawą roślinność (szczególnie drzewa) oraz aleję, dawniej biegnącą wałem fosy. Po II wojnie światowej w pałacu mieścił się sierociniec, obecnie jest siedzibą szkoły podstawowej.
Gmina Mieroszów Gmina Mieroszów położona jest w Powiecie Wałbrzyskim, w południowej części województwa dolnośląskiego, co przekłada się na dogodne połączenie komunikacyjne
Szczeliny wiatrowe Szczeliny skalne w Paśmie Lesistej Wielkiej, stanowiące już od XIX wieku atrakcję turystyczną tej części Sudetów, od 1965 roku są chronione jako pomnik przyrody. Geneza powstania Szczelin Wiatrowych wiąże się ze zróżnicowaną budową skał znajdujących się na tym terenie (miękkie iłowce i mułowce), które będąc mało odpornymi na zjawiska pogodowe intensywnie przyczyniły się do pękania głazów położonych wyżej i tym samym powstania osuwisk. Jednym z najlepiej widocznych osuwisk jest osuwisko powstałe na północno-wschodnim zboczu, znajdujące się na żółtym szlaku obok źródełka. Największą szczeliną położoną w samym masywie Lesistej Wielkiej jest zagłębienie o 0,5 m szerokości, do 3 m długości oraz około 2 m głębokości. Ten niemal płaski, niezasypany i ciągle „żywy” dół usytuowany pod górna częścią zbocza jest jedynym obniżeniem nieporośniętym gęstą szatą roślinną. Ciekawym zjawiskiem występującym w szczelinach wiatrowych jest dwufazowa cyrkulacja powietrza, tzw. „wdech i wydech”. Wdech występuje w ciepłej porze roku, rozpoczyna się przeważnie w kwietniu i trwa do końca września. Zimą przy mroźnej i suchej pogodzie wszystkie szczeliny tworzą obszar ciepła. Wydobywająca się z nich para wodna wytapia śnieg zalegający w pobliżu obniżeń. Wilgotne, ogrzane powietrze ulatnia się
Czartowskie Skały Jedna z najbardziej charakterystycznych i rozpoznawanych grup skalnych usytuowanych w centralnej części Parku Krajobrazowego Chełmy, na Pogórzu Kaczawskim. Czartowskie Skały mimo tego, że wznoszą się prawie pionowo i rozdzielane wąskie, strome wąwozy, są ubogo wyrzeźbione. Szary i czerwony piaskowiec z którego powstały nie wykazuje szczelin. W ich skład wchodzą, schowane częściowo w lesie, trzy duże powulkaniczne formacje znajdujące się po północnej stronie drogi z Mieroszowa do Chełmska Śląskiego. Najsłynniejszym ze skał jest wznoszące się 463 m n.p.m. wzniesienie
Czerwone Skały Urwisko z porfirowych skał ciągnące się na wysokości 860-890 m n.p.m. położone jest na północno-zachodnim zboczu Suchawy (Góry Suche) na terenie Parku Krajobrazowego Sudetów Wałbrzyskich. Przyjmuje się, że porfirowe formy skalne ukryte w lesie świerkowo- bukowym powstały niegdyś w wyniku osuwiska, a ich nazwa pochodzi od koloru skał jakie tworzą urwisko. Wśród skałek wyglądem przypominających turnie lub piargi wznosi się najwyższa skała- Wielka Baszta- o 33 m wysokości z podnóżem leżącym 820 m n.p.m. W miarę posuwania się na zachód skałki stają się bardziej okazałe. W kilku miejscach tworzą bardzo dobre punkty widokowe Karkonoszy. Niegdyś do Czerwonych Skał można było dojść niebieskim szlakiem pieszym biegnącym z Sokołowska do schroniska Andrzejówka. Obecnie, ze względu na powiększanie się osuwiska, szlak poprowadzono wyżej skąd mamy jeszcze lepszy widok na Sudety Środkowe.
Park sanatoryjny w Sokołowsku Założony w 1852 roku przez doktora Brehmera park obecnie jest najlepiej zachowanym i jednocześnie jedynym zabytkowym, zajmującym wraz z budynkami sanatoryjnymi powierzchnię 12 ha. Kompozycja parku oparta jest na zasadzie maksymalnego wykorzystania naturalnego ukształtowania terenu, dlatego przy południowo-zachodniej stronie park łączy się z dużym kompleksem lasów świerkowych porastających Góry Kamienne. Dodatkowo naturalne potoki górskie wchodzą w skład układu wodnego, zajmującego powierzchnię 0.3 ha. Rozległy kompleks poprzecinany jest pieszymi ścieżkami niewielkimi stawami, grotą oraz jaskinią. Dla uatrakcyjnienia terenu w południowo- wschodniej części parku wybudowano sztuczną grotę nazwaną imieniem pomysłodawcy parku. Spacerując po parku można podziwiać pozostałości po dawnych zabudowaniach m.in. samotni Gertrudy, posągu Eskulapa, obelisku z kamieniem pamiątkowym, pawilonach oraz tarasach na ławki. Wszystkie drogi spacerowe zachowały swój pierwotny charakter.
MIEROSZÓW Pierwsze wzmianki historyczne początek osadnictwa w Obniżeniu Mieroszowskim wiążą z czeskim zakonem benedyktynów z Broumova. Notatki opisujące rozwój niewielkiej osady targowej u stóp wybudowanego w 1280 r. przez Bolka I Surowego zamku pochodzą Kościół św. Michała Archanioła Pierwotnie wzniesiony w 1356 r., zniszczony został w czasie najazdu husytów. Odbudowano go dopiero w I połowie XV w. Kolejne stulecia przemijały pod znakiem remontów. Najpierw w 1601 r. był przebudowany, następnie w latach 1714-17 wielokrotnie odrestaurowany. Obecnie jest to budowla jednonawowa z wydzielonym prezbiterium zakończonym wielobocznie i wieżą na osi. Kwadratowa wieża zwieńczona jest dwukondygnacyjną nadbudową z hełmem z początku XVIII w. Wnętrze kościoła przeplątają się elementy pochodzące z epoki renesansu i baroku.
SOKOŁOWSKO Wieś związana z zamkiem Radosno została założona, podobnie jak pobliski Mieroszów, przez Benedyktów z Broumowa pod koniec XIII w. i do połowy XIX było zwykłą wsią na dobrach Hochbergów. Po kapitulacji Niemiec w maju 1945 r. do wsi wkroczyły wojska radzieckie, jednak w niedługim czasie ponownie znalazła się w rękach polskich władz. Nastąpiło wysiedlenie dotychczasowej ludności do Niemiec, zaś na jej miejsce przybyli polscy osadnicy. Po II wojnie światowej status wsi Sokołowsko uzyskało dopiero na początku XXI wieku. Lata 70- te wieku to czas przekształcenia Sokołowska
Sanatorium dr Brehmera Na wielkie zasługi związane z powstaniem uzdrowiska zasłużyła sobie hr. von Colomb, która przybywając tu w 1849 r. namówiła swojego szwagra dr Herman Brehmerana utworzenie miejsca, w którym można będzie leczyć za pomocą wody. Już kilka lat po tym wydarzeniu, w 1855 r., we wsi uruchomiono pierwsze na świecie sanatorium, specjalizujące się w leczeniu osób chorych na gruźlicę nowatorską metodą leczenia klimatyczno- dietetycznego. W latach 1862 - 1871 Alfred Sokołowski powiększył uzdrowisko budując ogromne sanatorium mieszczące oprócz właściwego sanatorium, czytelnie, ogród zimowy
UNISŁAW ŚLĄSKI Początki największej wsi w Górach Kamiennych sięgają średniowiecza. W zapiskach historycznych najczęściej można znaleźć opis napaści husytów w 1428 r., po którym, tak jak Kościół Wniebowzięcia NMP Pochodzący z ok. 1600 r. murowany kościół odrestaurowany został dopiero w XIX w., we wnętrzu jednonawowego z prostokątnym prezbiterium obiektu sakralnego znajdują się renesansowe zabytki architektoniczne, m.in.: ołtarz, ambona i chrzcielnica z 1598 r. oraz szereg płyt nagrobnych z XVII-XVIII w.
RYBNICA LEŚNA Położona na pograniczu Gór Suchych i Gór Wałbrzyskich, podobnie jak sąsiednie wsie, należała do lenna zamkowego Rogowiec i została zniszczona przez husytów końcem lat 20- tych XV w. Od 1542 r., zarządzana przez Hochbergów, rozwinęła się w sporą osadę. Za czasów ich panowania Rybnica stanowiła lokalny ośrodek należący do dóbr leśnych, który wyposażony był w urządzenia związane z gospodarką leśną. Inną, ważną gałęzią przemysłu rozwijającego się w XVI w. było tkactwo, powiązane z głównym ośrodkiem w Mieroszowie. Zabudowa wsi na początku XIX w. była drewniana. Obecnie na terenie wsi łańcuchowej położona w dolinie rzeki Rybnej zlokalizowane są kamieniołomy melafiru.
Kościół pod wezwaniem św. Jadwigi Drewniana świątynia została wybudowana w 1557 r. w strategicznym miejscu- na wysokim brzegu rzeki Rybnej, przy skrzyżowaniu ważnych ulic w kierunku Wałbrzycha
Zamek Rogowiec Najprawdopodobniej wzniesiony w 1198 przez księcia Bolesława Wysokiego jest najwyżej położonym zamkiem w Polsce, wybudowanym na szczycie góry o tej samej nazwie, która wznosi się na wysokość 862 m n.p.m. Zamek murowany na miejscu drewnianej warowni powstał na przełomie XIII i XIV wieku, a po śmierci po śmierci księżnej Agnieszki, wdowy po Bolku II, zamek wraz z całym księstwem świdnicko- jaworskim przechodzi pod panowanie korony czeskiej. Hans von Schellendorf, jeden z członków rodziny do której od 1429 r. należał zamek, dał się we znaki okolicznej do tego stopnia, że na rozkaz węgierskiego króla Macieja Korwina w 1483 roku został on zniszczony. Obiekt zbudowany z łamanego kamienia na zaprawie wapiennej wzniesiony został w kształcie rozszerzonej podkowy.
Gmina Czarny Bór Historia ziem wchodzących obecnie w skład Gminy Czarny Bór sięga X w. i jest nieodłącznie związana z rodem Piastów zarządzających niegdyś obszarem położonym Park Krajobrazowy Gór Wałbrzyskich i Kamiennych Powstały w 1981 r. na terenie Gór Kamiennych park o powierzchni 6500 ha posiada niezwykłe walory kulturowe, turystyczne i estetyczne. Teren parku pokrywają lasy bukowe, sosnowe oraz mieszane. Fauna przynależy do okręgu zachodniosudeckiego, dla którego typowym przedstawicielem jest nieduży gryzoń leśny- żołędnica. Ciekawą atrakcją turystyczną są występujące ą tu fragmenty kopuł, kominów wulkanicznych oraz pozostałości pokryw lawowych i tufowych. Po czeskiej stronie, pod samą granicę podchodzi Park Krajobrazowy Broumovsko. W centrum parku znajduje się duże schronisko młodzieżowe "Andrzejówka", obok którego co roku odbywają się słynne Biegi Gwarków. CZARNY BÓR Początki wsi, położonej na pograniczu Gór Wałbrzyskich i Kamiennych, sięgają czasów kultury łużyckiej (XIII w.). W dokumentach w 1364 r. pojawia się opis dóbr książęcych skupionych wokół kaszteli Conroczwalde (Grzędy) i Lybenow (Czarny Bór) początkowo pod nazwą Swarczewalde. W kolejnych wiekach nazwa ta ulegała przemianom Schwartzwaldt (1667), Schwartzwaldau (1743), Schwarzwaldau (1809), Czarnolesie (1945), Czarny Bór (1946). . W średniowieczu osada związana była z zamkiem w północno- zachodniej części osady ufundowanym przez księcia świdnicko- jaworskiego Bolka II. Natomiast od XV w. zamek i wieś, zarządzane były prawie przez następne 400 lat, przez ród Czettritzów, którzy zaczęli wydobywać węgiel kamienny zalegający na podległych im terenach. Aż do XIX w. we wsi dobrze funkcjonował przemysł związany z górnictwem węglowym, co przyczyniało się do jej dynamicznego rozwoju. Czarnoborskim kopalniom należącym niegdyś do największych na Dolnym Śląsku obecnie polegają ośrodki eksploatacji melafirów w Grzędach i porfirów w Borównie. Miejscowość położona na wysokości Zamek w Czarnym Borze Prawdopodobnie wybudowany został w I poł. XIV w. przez księcia świdnicko- jaworskiego Bolka II. Zamek noszący dawniej nazwę Liebenau lub Castrum Schwarzwaldau w 1335 r. został odbity z rąk rycerzy trudniących się rabunkiem i oddany w ręce rycerza Rickla Bolcze. Przez kilkadziesiąt lat zmieniał właścicieli, był niszczony i odbudowywany, m.in. w XV w. zamek zamieszkiwali husyci, którzy podczas toczonych na tym terenie wojen religijnych doprowadzili do jego upadku. Około 1600 r. Georg Czettritz wybudował obok swojej siedziby renesansowy dwór, przebudowany później na barokowy pałac. Budowla, mająca strzec szlaku handlowego prowadzącego do Czech, wzniesiona została na niewielkim wzgórzu otoczonym podmokłymi łąkami utworzonymi przez potok Lesk. Dodatkowym zabezpieczaniem była fosa i wał obronny. Do ruin wieży wysokiej na ponad 10 m oraz niewielkich fragmenty murów z przysypaną piwnicą, będących pozostałością po pożarze
Pałac barokowy Piękny, barokowy pałac zbudowany na rzucie prostokąta w XVIII w. Wzniesiono go po pożarze w 1775 roku, w którym spłonął stary budynek pałacowy. Jest to konstrukcja murowana i tynkowana, dwukondygnacyjna, podpiwniczona z charakterystycznie usytuowaną klatką schodową. Całość odrestaurowanej w 1963 r. budowli przykrywa czterospadowy dach ceramiczny. Z zewnątrz budynek zdobią elewacje dzielone pilastrami, dodatkowo na ścianie frontowej znajdują się kolumny podtrzymujące gzyms. Zadbany obiekt wraz z przylegającym ogrodem w 1951 r. wpisano do rejestru zabytków. Obecnie mieści się w nim Zakład Leczenia Odwykowego.
GRZĘDY Historia typowej łańcuchówki, położonej po wschodniej stronie Gór Kamiennych,
Leżący na wschód od głównej drogi zamek Grzędy został wybudowany przez Bolka II świdnicko- jaworskiego w I poł. XIV w. Do końca XIX w., będąca w posiadaniu rodu von Zedlitz budowla, służyła za kamieniołom. Usytuowanie warowni na niewielkim wzgórzu, zabudowa fortecy (wieża nizinna, mur obronny i fosa) pozwalały na włączenie zamku do systemu obrony Bolka II. Mający wielu właścicieli zamek, ostatecznie opuszczony po zniszczeniach podczas wojen husyckich w 1466 r., pozostał ruiną.
Kościół pod wezwaniem św. Jadwigi Liczne przebudowywana na styl gotycki około 1550 r. oraz w XVII i XVIII, świątynia wzniesiona została w XIII w. Jednonawowe wnętrze budowli murowanej wzbogaca kwadratowe prezbiterium nakryte sklepieniem krzyżowo- żebrowym. Godnym wspomnienia jest rzeźbiony ołtarz, pochodzący z epoki renesansu, z drugiej połowy XVI w. Dodatkowa ciekawostką jest rosnący na przykościelnym cmentarzu unikat natury- - tuja i klon
JACZKÓW XIII- wieczna wieś łańcuchowa, należąca ówcześnie do biskupa wrocławskiego, otoczona jest od strony północnej Górami Wałbrzyskimi (Masyw Trójgrabu i Kraglaka) oraz Górami Kamiennymi na południu. Mimo często zmieniających się właścicieli, miejscowość prężnie się rozwijała, głównie dzięki korzystnym warunkom naturalnym sprzyjającym rolnictwu i hodowli. Mimo, że Jaczków po wojnie zachował charakter wsi rolniczej,
Kościół MB Częstochowskiej Niewielka świątynia pochodząca z przełomu późnego gotyku i renesansu wzniesiona została ok. 1586 r. Na bogate wyposażenie wnętrza jednonawowej budowli składa się drewniany, polichromiczny ołtarz z retabulum z 1612 r. oraz XVII-wieczna renesansowa chrzcielnica z płaskorzeźbą przedstawiającą Chrystusa wśród dzieci. Przykościelny mur ozdobiony jest XVI- wiecznym kamiennym epitafium rodziny von Reichenbachów wraz
Gmina Stare Bogaczowice Położona w Sudetach Środkowych, pomiędzy Podgórzem Bolkowsko- Wałbrzyskim
Książański Park Krajobrazowy Został utworzony w celu zachowania wartości przyrodniczych i kulturowych pogranicza Przedgórza Sudeckiego i Sudetów Środkowych, na terenie którego jest położony. Najpiękniejszą i najbogatszą w atrakcje część Pogórza Wałbrzyskiego, jest nie tylko znana
Obszar Chroniony Masywu Trójgarbu i Krąglaka Utworzony w 1981 r. obszar chroniony o powierzchni 12 000 ha obejmuje swym zasięgiem Góry Wałbrzyskie i Wzgórza Strzegomskie. Centrum urozmaiconego krajobrazu Masywu stanowią niewielkie wzniesienia i doliny poprzecinane górskimi potokami oraz wzgórza o stromych zboczach i falistych grzbietach sięgające prawie 800 m n.p.m.. Natomiast na jego obrzeżach rozciągają się górskie łąki, pola uprawne i częściowo nieużytki. Specyficzną cechą tych terenów jest częściowe zurbanizowanie, gdyż w okolicy Strzegomia znajdują się kamieniołomy granitu i bazaltu. Na obszarze oprócz licznych pomników przyrody ożywionej i nieożywionej (jary, głazy, doliny rzeczne, urwiska skalne), występują także chronione elementy naturalne ze względu na ich wartości naukowe, kulturowe oraz historyczno- pamiątkowe. Do najwyższych wzniesień tej części Przedgórza Sudeckiego zaliczamy: Jagodnik (619 m n.p.m.), Gawron (631 m n.p.m.), Węgielnik (621 m n.p.m.), Krąglak (670 m n.p.m.) oraz Trójgarb- trójwierzchołkowy szczyt o kulminacji 757, 778 i 738 m n.p.m..
STARE BOGACZOWICE Wieś łańcuchowa, ciągnąca się na wysokości 360-420 m n.p.m. w wąskiej dolinie Strzegomki u północnych podnóży Masywu Trójgarbu. Kilkadziesiąt lat po powstaniu miejscowości (1210 r.) jej losy splotły się z cystersami. Najpierw jednak przez kilkadziesiąt lat władali nią mnisi Henrykowa. W 1292 r. książę świdnicki Bolko I Surowy przekazał wioskę nowo założonemu klasztorowi w Krzeszowie. Aż do zmiany zarządcy w 1389 r. na Andrzeja Withena miejscowość pozostawała w rękach zakonników. Znajdująca się przez nieokreślony czas w Królestwie Czech wieś w 1427 r. została zniszczona przez Husytów.
Kościół św. Józefa Oblubieńca Wybudowany na wzgórzu ponad drogą w latach 1685–1689 z inicjatywy krzeszowskiego opata Bernharda Rosy jest świątynią jednonawową, po bokach której znajdują się płytkie wnęki z kapliczkami. Najcenniejszym zabytkiem bogatego wnętrza budowli jest ołtarz główny z obrazem Narodzenie autorstwa Michała Willmanna. Trzy bogato rzeźbione ołtarze boczne zostały wykonane w latach 1685–1689 przez Georga Schröttera. Dwa przedstawiają św. Jadwigę oraz Archanioła Michała, natomiast w centrum trzeciego ostatniego znajduje się rzeźba Matki Boskiej z Dzieciątkiem, a w zwieńczeniu przedstawienie św. Bernarda z Clairvaux. Pozostałymi, ale cennymi elementami wyposażenia są: drewniana polichromowana chrzcielnica z XVIII w. oraz drewniana polichromowana ambona
Kaplica św. Anny Znajdująca się po drugiej stronie doliny Strzegomki ośmioboczny budynek sakralny został wybudowany w 1736 r. wg projektu J. A. Jentscha. Dekoracja freskowa kaplicy pw. św. Anny w Starych Bogaczowicach została wykonana przez świdnickiego mistrza baroku- Franza Heigla na zlecenie krzeszowskich cystersów, a głównym inicjatorem ich powstania był miejscowy proboszcz Abundus Heinzel. Malowidła ścienne przedstawiają 5 radości patronki kaplicy. Oprócz zabytkowych religijnych płócien wnętrze budynku ozdobione jest drewnianym, polichromowanym ołtarz, amboną i prospektem organowym. Przed kaplicą stoi kamienna figura św. Anny.
CIESZÓW Cieszów został założony jako lenna wieś zamkowa biskupstwa wrocławskiego na początku XIV w. Aż do XVIII wieku związany był z majątkiem w Strudze i jej właścicielami, którzy w 1781 r. wykupili złoże wapienne i uruchomili kopalnie tego surowca, która prężnie funkcjonowała do początków XIX stulecia. Obecnie przez Cisy położone nad rzeką Czyżynka przebiega: zielony Szlak Zamków Piastowskich (na zachód do Chwaliszowa i Doromierza,
Ruiny Zamku Cisy Wybudowana przez Bolka I Świdnickiego, na zboczu doliny Czyżynki w 1273 r. drewniano- ziemna budowla obronna, przekształcona została w murowany zamek na przełomie XIII i XIV w. Po śmierci księżnej Agnieszki zamek, wdowie po Bolku II, warownia przeszła w ręce Czech i była siedzibą kolejnych rodów. Następnie zamek został zniszczony prawdopodobnie podczas wojen husyckich, następnie szybko odbudowany,
LUBOMIN Typowa łańcuchówka położona na rzeką Czyżynką, między Masywem Trójgarbu
Kościół Podwyższenia Krzyża Obecny kościół filialny pochodzący z końca XVI w. ozdobiony jest sklepieniem krzyżowym. Dekoracja sgraffitową oraz sceny figuralne przedstawiające niosącego krzyż Chrystusa
Autor tekstu: Pan Łukasz Prochacki Pani Bożena Pełdiak - Prezes Stowarzyszenia "Kwiat Lnu" Adres: Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania “Kwiat Lnu”
|
Głazy Krasnoludków w Gorzeszowie
Olszyny mogą być świetnym miejscem wypadowym na piesze i rowerowe wędrówki szlakami turystycznymi. W odległości zaledwie kilku kilometrów na turystów czekają takie atrakcje jak:






